Bài 4: Một số chức năng của hệ điều hành

1. Hệ điều hành khởi động và kiểm soát mọi hoạt động của máy tính

• Khi bật máy tính, hệ điều hành sẽ được nạp từ ổ đĩa cứng lên bộ nhớ RAM để khởi động và kiểm tra, chuẩn bị các thành phần hệ thống sẵn sàng làm việc.

• Hệ điều hành kiểm soát các thiết bị vào/ra như chuột, bàn phím, USB,... và tạo giao tiếp giữa người dùng với phần mềm ứng dụng.

• Một số hệ điều hành thông dụng: Windows, MacOS, Linux (máy tính); Android, iOS (thiết bị di động).

• Ví dụ minh họa: hệ điều hành Windows 10.

2. Hệ điều hành quản lí người dùng máy tính

• Máy tính có thể có nhiều người dùng với tài khoản riêng biệt để đảm bảo tính riêng tư.

• Hệ điều hành quản lí người dùng thông qua tài khoản máy tính, mỗi tài khoản gồm tên đăng nhập và mật khẩu.

• Ví dụ: giao diện đăng nhập của Windows 10 hiển thị danh sách người dùng ở góc dưới bên trái.

3. Hệ điều hành quản lí các phần mềm ứng dụng và các tệp dữ liệu

• Hệ điều hành hỗ trợ cập nhật, hiển thị và quản lí phần mềm ứng dụng.

• Khi nhấn Start, danh sách phần mềm trong máy sẽ hiện ra.

• Thanh Taskbar chứa biểu tượng File Explorer để mở cửa sổ quản lí tệp hệ thống.

• Quản lí hệ thống tệp là chức năng quan trọng của hệ điều hành.

• Danh sách phần mềm ứng dụng

• Nút Start

• Task View

• File Explorer

• Thanh tác vụ Taskbar

4. Hệ điều hành hỗ trợ an toàn dữ liệu

a) Phòng chống virus

• Hệ điều hành thường tích hợp chức năng chống virus, ví dụ: Windows Defender trên Windows 10.

• Nếu máy chưa có phần mềm diệt virus, nên cài thêm như Avast Free Antivirus.

b) Sao lưu dự phòng

• Bản sao lưu dự phòng giúp khôi phục máy khi hỏng hóc.

• Hệ điều hành hỗ trợ tạo và quản lí sao lưu để phục hồi khi xảy ra sự cố.

• Cần sao lưu định kỳ để bảo vệ dữ liệu.