“Tốt gỗ hơn tốt nước sơn”.

Ta nên hiểu câu này như thế nào và đánh giá nó ra sao ? Phải chăng đây chính là kinh nghiệm quý báu mà ông cha của chúng ta từ nghìn xưa đã để lại cho con cháu suy ngẫm và học hỏi.

Câu tục ngữ dùng hai sự vật “gỗ” và “nước sơn” để làm một phép so sánh.”Gỗ” là chất liệu để làm đồ dùng như tủ,giường,bàn,ghế…Còn “nước sơn” là chất liệu để quét lên lớp bên ngoài cho các đồ dùng ấy thêm đẹp thêm bền.Nhiều người chỉ chú ý đến lớp nước sơn bóng nhoáng bề ngoài mà đã mua phải một đồ dùng bằng gỗ xấu hoặc gỗ mọt.Ông cha ta với kinh nghiệm sống của mình đã kết luận là : “Tốt gỗ hơn tốt nước sơn”.

Đó là hiểu theo nghĩa đen.Còn nghĩa bóng của câu tục ngữ thì rộng hơn rất nhiều.Nó bao hàm một lời khuyên về cách nhìn nhận,đánh giá một sự vật,một con người đừng nên để cái vỏ hình thức hào nhoáng bên ngoài mê hoặc mà phải coi trọng cái thực chất bên trong.Ngoài ra,câu này còn bao hàm một lời khuyên về cách sống;hãy sống chân thật bằng thực chất của mình,chân thành trong cách đối nhân xử thế,đừng ba hoa,khoác lác lòe đời bằng cái vỏ hình thức giả tạo,”chớ khéo đem cái mã bề ngoài để che đậy cái sơ sài bên trong”.

Như mọi câu tục ngữ khác,câu tục ngữ này cũng là đúc rút kinh nghiệm của cha ông chúng ta,trải qua biết bao thế hệ,với bao thành bại,nên hư,vấp váp mới đúc rút thành chân lí: ”Tốt gỗ hơn tốt nước sơn”.Khi nhìn nhận đánh giá một sự vật,ta phải thấy rằng giữa hình thức bên ngoài và nội dung bên trong,không phải lúc nào cũng thống nhất mà thông thường thì những sự vật có thực chất kém cỏi lạ thường một hình thức lôi cuốn hấp dẫn.Một vật dụng như chiếc tủ,chiếc giường,chiếc bàn bằng gỗ tạp lại được sơn phết,tô điểm với nước sơn bóng nhoáng,màu mè.Mỗi kẻ vô tài thường làm ra vẻ lịch duyệt,hiểu biết.Những kẻ “miệng nam mô bụng một bồ dao găm” vẫn tồn tại phổ biến trong xã hội.Do đó,trong tiếp xúc thường ngày với mọi sự vật,mọi con người phải chú trọng vào chất lượng bên trong của sự vật,vào vẻ đẹp tâm hồn của con người chớ đừng vì bóng sắc hấp dẫn bên ngoài mà quên đi cái mục ruỗng,thối nát,xấu xa và vô vị bên trong.Bởi vì nghĩ cho kĩ,suy cho cùng,nếu chân giá trị của vật dụng là chất gốc thì chân giá trị của con người chính là đạo đức tài năng và trí tuệ.

Nhưng cũng không thể chỉ xem trọng nội dung mà lãng quên đi mặt hình thức.Một vật dụng,một món hàng đã có chất lượng tốt,gỗ tốt gỗ quý lại có bao bì,hay nước sơn xinh xắn tô điểm,trang trí đẹp đẽ thì giá trị vật dụng ấy,món hàng ấy càng được nâng thêm.Hình thức bên ngoài như thế đã góp phần làm tăng thêm cho giá trị bên trong.Một cái tủ,một chiếc bàn làm bằng gỗ đỏ hay bằng lăng mà lại còn được sơn bóng nhoáng hẳn sẽ vừa ý vừa lòng người mua.Một con người cũng vậy,có học vấn,đạo đức lại nói năng lịch sự thanh nhã,ăn mặc gọn gàng,sạch đẹp dễ làm ta thêm quý trọng hơn hẳn người tuy cũng có tài năng,đạo đức nhưng ăn nói thô lỗ,cộc cằn,áo quần xốc xếch.Đúng là cái đẹp lí tưởng phải là hài hòa giữa nội dung và hình thức.

Vậy để đánh giá và nhận xét một vật dụng,một con người,chúng ta dựa trên cơ sở cả nội dung lẫn hình thức.Hai mặt này kết hợp và bổ sung cho nhau làm nên giá trị của vật dụng ấy,con người ấy,trong đó nội dung giữ vai trò quyết định.Khi đánh giá,ta cần coi trọng chất lượng của sự vật cũng như đạo đức,tài năng trí tuệ của con người.

Tóm lại,”tốt gỗ hơn tốt nước sơn” không những chỉ giúp ta một phương châm đúng đắn trong việc nhìn nhận,đánh giá,chọn lọc ở đời mà còn giúp ta một phương châm trong cách đối nhân xử thế.Không nên dựa dẫm vào cái hình thức bề ngoài vay mượn,không phải của mình để vênh vang tự phụ với mọi người rồi không chịu tu dưỡng rèn luyện.Cũng đừng nên quá chú trọng hình thức bên ngoài,trang điểm mặt này,chưng diện quần áo mà quên đi cái chân giá trị của con người là đạo đức,trí tuệ và tài năng.Bài học mà câu tục ngữ này dạy ta thật là đúng đắn và sâu sắc.

Tuy câu tục ngữ Tốt gỗ hơn tốt nước sơn xuất hiện đã khá lâu nhưng cho đến nay nó vẫn giữ nguyên giá trị. Câu tục ngữ là một lời khuyên sáng suốt, thiết thực trong cách đánh giá sự vật và con người trong mọi hoàn cảnh, đồng thời đó cũng là lời cảnh tỉnh đối với những ai chỉ chạy theo hình thức hào nhoáng bên ngoài mà quên đi phẩm chất tốt đẹp – yếu tố cơ bản tạo nên giá trị đích thực của một con người.

- Thể thơ trong bài là thể thơ 5 chữ.

- Thể thơ này hợp với cách kể của bài thơ vì bài thơ được viết theo dòng cảm xúc sâu lắng. Với cách viết này, tác giả sẽ khiến cho người đọc một cảm xúc khó tả.

- Thầy thuốc giỏi ở tấm lòng nghĩa là để làm một thầy thuốc giỏi trước tiên phải có tấm lòng tốt, khoan dung, độ lượng và cả tài chữa bệnh là cốt yếu.

- Thầy thuốc giỏi cốt nhất ở tấm lòng nghĩa là ngoài sự tài giỏi của một thầy thuốc còn phải có một tấm lòng trượng nghĩa. Đây là nòng cốt làm nên một người thầy thuốc giỏi.

- Những nét độc đáo trong nghệ thuật miêu tả cảnh :

+ Tác giả đã chọn những địa điểm nổi bật nhất trong di tích lịch sử Hồ Gươm : cầu Thê Húc, chùa Ngọc Sơn, Đài Nghiêng, Tháp Bút. Vì thế, chỉ cần nêu tên là người đọc đã có thể hình dung được toàn cảnh Kiếm Hồ. Bài thơ tập trung vào gợi tả, đặc tả chưa không tập trung vào miêu tả.

+ Không gian Hồ Gươm là sự kết hợp giữa không gian thiên tạo và không gian nhân tạo, kết hợp giữa yếu tố địa lý và yếu tố lịch sử, văn hóa. Cảnh trí đa dạng nhưng hài hòa.

- Thực ra, việc mở đầu bằng hai chữ rủ nhau không chỉ xuất hiện riêng trong bài ca dao này mà đã từng xuất hiện trong nhiều bài ca dao khác (Rủ nhau xuốn biển mò cua - Đem về nấu quả mơ chua trên rừng..., Rủ nhau đi cấy đi cày - Bây giờ khó nhọc có ngày phong lưu...). Người ta thường dùng hai chữ này khi :

+ Người rủ và người được rủ có mối quan hệ gần gũi, thân thiết.

+ Chỉ sự đồng thuận, nhất trí vì cả hai cùng quan tâm và đều muốn làm việc gì đó.

- Trong bài ca dao này, mọi người rủ nhau đi xem cảnh Kiếm Hồ vì đây là một danh thắng, đồng thời cũng là mộ di tích lịch sử nổi tiếng. Bản thân hai chữ rủ nhau cũng cho thấy tâm trạng háo hức của người đi xem.

- Vẻ đẹp của cánh đồng được miêu tả qua những biện pháp nghệ thuật :

+ Dòng thơ dài hơn so với các dòng thơ bình thường (gồm 12 tiếng mỗi dòng) nhằm gợi lên không gian dài, rộng.

+ Sự thay đổi điểm nhìn và thủ pháp đối xứng (đứng bên ni đồng, đứng bên tê đồng) khiến cho cảnh vật thêm mênh mông, bát ngát.

+ Hình thức đảo ngữ : Mênh mông bát ngát - Bát ngát mênh mông có ý nghĩa nhấn mạnh.

+ Số lượng thanh bằng nhiều hơn các âm át (bát ngát) cuối dòng cũng làm cho người đọc nhận thấy được sự bao la muôn trùng. Cảnh vừa rộng lớn, vừa trù phú, tươi tốt, giàu sức sống.

tick cho mình rồi mình lm cho

Có lẽ là những giọt nắng nhảy nhót trên những cành phượng đỏ bên hiên cửa sổ cháy rực cả một khoảng trời kia thì tôi cũng biết rằng mùa hạ đã đến và giờ phút chia tay bạn bè, thầy cô và mái trường đang đến gần. Nhưng khác với mọi năm, sau lần chia tay này cuộc đời học sinh lớp ... sẽ kết thúc. Sau khi bước ra khỏi cổng trường này mỗi người sẽ đi một hướng ,mỗi người sẽ có một ngã rẽ riêng…

Trong giây phút xúc động này, tôi nhìn lại chặng đường mà tất cả chúng ta vừa đi qua đó là ba năm học tại trường ..., tôi không khỏi bồi hồi và dạt dào khi nhớ lại những kỉ niệm của chúng ta đã dành cho nhau cũng như những tình cảm mà thầy cô dành cho chúng ta. Ba năm, khoảng thời gian không dài với một đời người, nhưng đủ để lưu giữ nhưng kỉ niệm tốt đẹp về bạn bè, thầy cô và mái trường.

Vào lúc này đây tôi cảm thấy thật buồn … Muốn viết một điều gì đó cho nhẹ lòng nhưng không biết viết gì cả và không làm được gì cả. Cảm giác nhớ, buồn và lo sợ cứ đan xen vào nhau… Tôi lo sợ mất đi một điều gì đó đã hình thành trong tôi mà tôi vô tình không biết. Sợ phải rời xa nơi mà có nhiều khi mình ghét cay ghét đắng không muốn đối mặt. Sợ phải chia tay những đứa bạn vẫn ngày ngày cùng mình đùa nghịch và chọc ghẹo lẫn nhau… và tôi sợ cái cảm giác cô đơn, trống rỗng mất phương hướng cứ bủa vây bọc kín trong tầm hồn khi không có cô ở bên.

Ở nơi đây tôi đã yêu, yêu mái trường này, yêu nơi tôi ngồi học có điều hòa mát lạnh, yêu đứa bạn thân dạy tôi học Toán, yêu đám bạn bè hùa nhau nghịch ngợm, yêu ánh mặt trời chiếu qua cây cọ bên hành lang vào mỗi buổi chiều tà… tôi yêu tất cả mọi thứ và quan trọng hơn tôi đã yêu cô, cô giáo dạy tôi học, dạy tôi làm người… Nhiều lúc tôi chỉ muốn nói với cô rằng: “ Cô ơi không biết bây giờ cô nghĩ như thế nào về em nhỉ? Cô dành cho em điều gì? Có còn nhiều có còn sâu sắc nữa không. Khi em vấp ngã, khi em thất bại cô có tha thứ cho e không? Có mở rộng vòng tay đón em về như đứa con lạc đàn nơi xứ lạ hay không khi ngày xưa em đã không nghe lời cô trang bị những kĩ năng trước khi va vấp vào cuộc sống này để rồi vấp ngã? Nếu như không có cô em cảm giác như đã mất đi một người yêu mình, một người hiểu mình… trái tim em thắt lại và lo sợ cô sẽ quên em khi em rời xa mái trường này cô ạ … Cô ơi, em yêu cô nhiều lắm và e chỉ muốn dừng lại mãi khoảng thời gian này để được ở bên cô và được cô dạy dỗ, được cô chăm sóc mãi thôi…”

Tình yêu thực sự sẽ ko bao giờ thay đổi, nếu như hình ảnh đã ở trong trái tim thì sẽ không bao giờ biến mất. Và nỗi nhớ thì không thể đo được ít hay nhiều… Hôm nay, ngày mai, ngày kia và mãi mãi thì tình cảm sẽ không kết thúc. Hiện tại hay tương lai thì hình ảnh trong trái tim mình sẽ chỉ in đậm hơn rõ nét hơn. Nỗi nhớ theo thời gian sẽ ngày một đong đầy, những gì thầy cô và chúng em dành cho nhau sẽ còn mãi và luôn là những hoài niệm tươi đẹp trong quá khứ.

Rời xa mái trường này, mỗi người một ngả, mỗi người một phương trời, lại là những lối đi riêng, cái gì cũng riêng… nhưng em biết rằng các thầy cô vẫn luôn ở đây, luôn để lại hình ảnh của chúng em ở một gọc nhỏ trong trái tim, vẫn mỉm cười khi chúng em thành công và hạnh phúc… Có lẽ bao nhiêu lời cảm ơn cũng không đủ. Nhưng một lần cuối cùng, xin cảm ơn mái trường này đã cho em gặp được những người thầy cô tuyệt vời, những người bạn tốt và những bài học sẽ chẳng bao giờ quên được… xin cảm ơn tất cả… và em cũng như các bạn sẽ luôn nhớ mãi nơi đây – trường ..., nơi đã chắp cánh cho tâm hồn em !

Đoạn thơ kể về lời nói của đứa cháu, tình thương của đứa cháu đối với bà. Cháu đã kể rằng bà từng có một mái tóc rất đẹp, một mái tóc đen óng so sánh với mái tóc bây giờ, một mái tóc ngày càng điểm them nhiều sợi bạc. Cháu bé trong bài rất thương ngoại của mình, cháu mong Tết đừng qua mau, mong Tết hãy thương mà chầm chậm trôi để bà bớt già, để bà khỏe mãi. Từ đó cho thấy người cháu yêu bà ngoại của mình vô cùng càng thể hiện là một cậu bé ngoan, thương yêu ngoại mình.

- Các sự việc trong văn bản Ông tôi được sắp xếp theo đường thẳng, phát triển theo mục trình bày từng nét tính cách, của nhân vật người ông :

+ Những sự việc nói lên tình yêu hoa.

+ Những sự việc nói lên tình yêu cháu.

- Các sự việc trong văn bản Nụ cười của mẹ được sắp xếp theo đường xoáy ốc tròn : từ những sự việc xa, ý nghĩa còn mờ đến sự việc gần với chủ đề càng ngày càng rõ ý nghĩa chủ đề, cuối cùng dẫn đến điểm đỉnh là nụ cười mãn nguyện, yêu thương. Rồi hai chi tiết cuối cùng tiếp tục tôn cao biểu tượng chủ đề.

- Các sự việc trong văn bản bàn tay yêu thương cũng được sắp xếp theo đường tròn xoáy trôn ốc mà điểm đỉnh là bàn tay yêu thương của cô giáo. Nhưng sự phát triển của sự việc không theo kiểu tăng tiến như văn bản nụ cười của mẹ, mà dường như nó cứ xuất hiện trái ngược với những suy nghĩ của mọi người, gây hết bất ngờ này đến bất ngờ khác, đến cuối cùng mọi người mới vỡ nhẽ : Bàn tay mà cô bé học trò vẽ là bàn tay cô giáo vì cô luôn dắt em ra sân chơi. Và tới đây chủ đề đã rõ.

\(\Rightarrow\) Từ đó có thể thấy cách kể chuyện đời thường thật phong phú. Qua ba văn bản trên, ít nhất ta học được 2 kiểu :

- Kiểu 1 : Chọn vài tính cách nổi bật ở nhân vật, rồi chọn các sự việc tiêu biểu nhằm làm rõ từng tính cách, sắp xếp sự việc theo tính cách mà người kể định làm rõ.

- Kiểu 2 : Chọn một nét tiêu biểu ở nhân vật, tìm một hình ảnh làm biểu tượng trung tâm, sau đó xây dựng sự việc nhằm dẫn dắt, thuyết minh, lí giải tới sự việc trung tâm.

+ Chủ đề : Ca ngợi người ông hiền từ, có tâm hồn tinh tế và giàu lòng yêu thương. Điều đó thể hiện qua toàn bộ diễn biến sự việc trong bài.

+ Ngôi kể : ngôi ba

+ Nhân vật chính : người ông

- Văn bản Nụ cười của mẹ :

+ Chủ đề : Tinh thần tận tụy và tấm lòng yêu thương học trò của mẹ tôi, một cô giáo lớp 1. Điều đó thể hiện rõ nhất qua biểu tượng nụ cười của mẹ.

+ Ngôi kể : ngôi ba

+ Nhân vật chính : người mẹ

- Văn bản Bàn tay yêu thương :

+ Chủ đề : Bàn tây cô giáo là biểu tượng của yêu thương vì bàn tay ấy trìu mến, cần mẫn nâng đỡ em học sinh khuyết tật, không chỉ dắt em đi mà còn xóa đi những mặc cảm trong em. Chủ đề đề được thể hiển rất cảm động trong bức tranh vẽ bàn tay của em học sinh tật nguyền.

+ Ngôi kể : ngôi ba

+ Nhân vật chính : người cô giáo