1. * Nguyên nhân: Không cam chịu kiếp sống nô lệ.
* Diễn biến:
- Năm 248, khởi nghĩa bùng nổ. Từ căn cứ Phú Điền ( Thanh Hóa ), Bà Triệu lãnh đạo nhân dân đánh phá các thành ấp của nhà Ngô ở Cửu Chân rồi đánh ra khắp Giao Châu.
- Nhà Ngô đem 6000 quân sang đàn áp. Cuộc khởi nghĩa thất bại.
* Ý nghĩa: Khẳng định ý chí dành lại độc lập của nhân dân ta.
2. - Nước Vạn Xuân được thành lập vào năm 544.
- Đóng đo ở vùng cửa sông Tô Lịch ( Hà Nội ).
- Đặt tên nước là Vạn Xuân vì vua Lý Nam Đế ( Lý Bí ) mong muốn nước ta mãi trường tồn phát triển tươi đẹp như mùa xuân...
3. * Kinh tế:
- Biết sử dụng công cụ bằng sắt, dùng bò để kéo cày.
- Biết trồng lúa 2 vụ trong 1 năm và các loại cây ăn quả khác.
- Biết khai thác lâm thổ sản, làm gốm, đánh cá.
- Trao đổi và buôn bán với nhân dân Giao Châu, Trung Quốc, Ấn Độ.
* Văn hóa:
- Sáng tạo ra chữ viết.
- Theo đạo Phật, đạo Bà La Môn, hỏa táng người chết (đốt người chết).
- Nghệ thuật kiến trúc điêu khắc phát triển như Tháp Chăm, Thánh địa Mỹ Sơn.