Nhiệm vụ 5: Tự đánh giá

1. TỰ ĐÁNH GIÁ: BƯỚC CUỐI CÙNG TRONG HÀNH TRÌNH HƯỚNG NGHIỆP

a. Tự đánh giá trong hướng nghiệp là gì?

- Tự đánh giá trong hướng nghiệp là quá trình bạn nhìn lại và suy ngẫm về những gì mình đã khám phá được về thế giới nghề nghiệp, và quan trọng hơn cả, là về chính bản thân mình. Đây là lúc bạn kết nối những thông tin về nghề nghiệp bên ngoài với những sở thích, năng lực và phẩm chất bên trong của bạn để đưa ra những nhận định ban đầu về con đường tương lai.

- Ví dụ: Sau khi tìm hiểu về nghề thợ mộc, em tự đánh giá: "Mình thấy công việc này rất thú vị và đòi hỏi sự sáng tạo, nhưng mình lại không được khéo tay cho lắm. Có lẽ mình cần rèn luyện thêm tính cẩn thận và sự khéo léo nếu muốn theo đuổi nghề này".

b. Vì sao tự đánh giá là bước quan trọng để định hướng tương lai?

- Việc tự đánh giá sau khi tìm hiểu các ngành nghề là một bước vô cùng cần thiết và có ý nghĩa.

+ Giúp khẳng định lại định hướng của bản thân: Giúp em củng cố lại sự yêu thích của mình đối với một nghề, hoặc nhận ra rằng nó không thực sự phù hợp như mình đã nghĩ, từ đó có sự điều chỉnh.

+ Chỉ ra những kỹ năng cần rèn luyện: Giúp em biết rõ mình cần phải học thêm gì, rèn luyện thêm kỹ năng nào để có thể đáp ứng được yêu cầu của nghề nghiệp mơ ước.

+ Biến "ước mơ" thành "kế hoạch": Việc tự đánh giá giúp em chuyển một "ước mơ" nghề nghiệp chung chung thành một "kế hoạch" hành động cụ thể với những bước đi rõ ràng.

- Ví dụ: Việc tự đánh giá giúp em nhận ra rằng để theo đuổi ước mơ làm Hướng dẫn viên du lịch, em cần cải thiện rất nhiều về năng lực ngoại ngữ. Từ đó, em có thể lập kế hoạch đăng ký học thêm Tiếng Anh ngay từ bây giờ.

2. HƯỚNG DẪN TỰ ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ ĐỊNH HƯỚNG NGHỀ NGHIỆP

a. Nhìn lại hành trình: Thuận lợi và Khó khăn

Đầu tiên, em hãy dành thời gian suy ngẫm về toàn bộ quá trình thực hiện các nhiệm vụ trong Chủ đề 9 "Tìm hiểu phẩm chất và năng lực cần có ở người lao động". Em hãy tự trả lời một số câu hỏi sau vào vở:

- Những thuận lợi của em là gì?

+ Ví dụ: "Em được gia đình ủng hộ và cho nhiều lời khuyên bổ ích về nghề nghiệp", hoặc "Em thấy mình khá dễ dàng nhận ra các điểm mạnh và điểm yếu của bản thân qua các hoạt động".

- Những khó khăn em đã gặp phải là gì?

+ Ví dụ: "Em thấy có quá nhiều nghề nghiệp thú vị nên còn phân vân, chưa chọn được một nghề cụ thể để tập trung tìm hiểu", hoặc "Em còn ngại khi phải tự đánh giá và thừa nhận những điểm yếu của mình".

- Điều tâm đắc nhất em học được từ chủ đề này là gì?

+ Ví dụ: "Em nhận ra rằng không có nghề nào là tốt hay xấu, chỉ có nghề phù hợp hay không phù hợp với phẩm chất và năng lực của bản thân mình".

b. Đánh giá mức độ đạt được theo từng nội dung

- Tiếp theo, em hãy đọc kỹ 5 nội dung đánh giá dưới đây và tự xác định xem mức độ nào là phù hợp nhất với bản thân mình: A. Rất đúng, B. Gần đúng, hoặc C. Chưa đúng. Em hãy thành thật với chính mình nhé.

+ Em đã có thể nhận diện và kể tên được những phẩm chất và năng lực cần thiết của một số nghề nghiệp phổ biến tại địa phương.

+ Em đã bắt đầu nhận ra được những nhóm ngành nghề nào là phù hợp hoặc chưa phù hợp với các phẩm chất và năng lực hiện tại của bản thân.

+ Em đã có thể xác định được ít nhất một nghề nghiệp cụ thể mà em cảm thấy phù hợp với các phẩm chất và năng lực của mình.

+ Em đã biết được mình cần phải rèn luyện và bổ sung thêm những phẩm chất, năng lực nào để hoàn thiện bản thân hơn.

+ Em đã có một kế hoạch (dù là sơ bộ) để rèn luyện những phẩm chất và năng lực cần có nhằm theo đuổi nghề nghiệp mình mơ ước.

- Sau khi hoàn thành phần đánh giá, em hãy đặc biệt chú ý đến những nội dung mình chọn "Gần đúng" hoặc "Chưa đúng". Hãy suy nghĩ xem em cần làm gì trong thời gian tới để cải thiện.

+ Ví dụ: "Nếu em chọn 'Chưa đúng' cho mục 5 (có kế hoạch rèn luyện), em có thể bắt đầu bằng một kế hoạch đơn giản: 'Để theo đuổi nghề lập trình viên, mục tiêu của em trong 3 tháng tới là sẽ dành ra 2 buổi tối mỗi tuần để tự học những bài học lập trình cơ bản miễn phí trên mạng'".