So sánh thái độ:
Trung Quốc:
- Chính sách bảo thủ, đóng cửa, không tiến hành cải cách kịp thời.

- Khi bị phương Tây xâm nhập: Thiếu chủ động, chống trả yếu ớt

=> Thái độ: Bảo thủ, "bế quan tỏa cảng", thiếu chủ động trong việc đối phó với sự xâm nhập của phương Tây.

Nhật Bản:

- Chủ động mở cửa đất nước

- Tiến hành cải cách toàn diện: Tiêu biểu là cuộc Minh Trị Duy Tân (1868)

- Tiếp thu khoa học, kĩ thuật phương Tây

=> Thái độ: Linh hoạt, tích cực đổi mới.

Mối quan hệ giữa thái độ đó và kết cục lịch sử:

Trung Quốc:

Do bảo thủ, không tiến hành cải cách -> Đất nước suy yếu

Bị các nước phương Tây xâm lược -> Trở thành nửa thuộc địa, nửa phong kiến.

Nhật Bản:

Tích cực cải cách -> Kinh tế - xã hội phát triển, giữ vững độc lập dân tộc, trở thành nước tư bản