Em tham khảo các ý nha!
* Giải thích tại sao với tác phẩm Tắt đèn, Ngô Tất Tố đã “xui người nông dân nổi loạn”:
- Bối cảnh câu chuyện là mùa sưu thuế hằng năm ở nông thôn miền Bắc trước năm 1945.
- Chế độ thuộc địa có thứ thuế dã man đánh vào đầu người. Đàn ông từ 18 tuổi trở lên phải đóng thuế.
- Bọn cường hào ở địa phương dựa vào đó để sách nhiễu và đưa ra quy định phi lí là bắt người đã chết vẫn phải nộp thuế.
- Chính sách thuế hà khắc dồn người nông dân nghèo vào đường cùng. Chị Dậu phải bán con, bán chó vẫn không đủ tiền nộp, cho nên chồng chị bị đánh đập, giam cầm.
- “Con giun xéo lắm cũng quằn”, người bị áp bức bóc lột tất phải vùng lên.
- Hành động chống trả của chị Dậu là tự phát nhưng nó là đốm lửa trong thảm cỏ khô, sẽ thổi bùng ngọn lửa phản kháng mãnh liệt để tự bảo vệ mình trước bạo lực cường quyền.
- Vượt lên nỗi sợ cố hữu, giai cấp nông dân khi được Đảng giác ngộ sẽ vùng lên như chị Dậu.
- Câu nói của Nguyễn Tuân chứng minh cho quy luật tức nước vỡ bờ, áp bức càng nặng nề thì đấu tranh càng dữ dội.
* Chứng minh:
+ Hình ảnh của bọn lí dịch tay sai trong lúc “thi hành công vụ”:
- Sự xuất hiện của chúng đồng nghĩa với tai hoạ, bởi chúng là công cụ đàn áp người nghèo của chế độ thực dân phong kiến.
- Nhân vật cai lệ là một tên tay sai chuyên nghiệp mẫn cán và thành thạo trong việc đánh người, trói người. Hắn hống hách, tàn bạo, mất hết nhân tính. Hắn là sản phẩm do “nhà nước bảo hộ" đào tạo ra để bảo vệ quyền lợi cho giai cấp thống trị.
- Tên người nhà lí trưởng so với tên cai lệ thì chỉ đáng mặt đàn em, nhưng hắn cũng tàn nhẫn không kém.
+ Tức nước ắt phải vỡ bờ.
- Tình thế đặt chị Dậu trước sự lựa chọn: hoặc là để yên cho bọn tay sai hành hạ, hoặc đứng lên chống lại chúng. Trước thái độ ngang ngược, bất nhân của chúng, chị đã vùng dậy chống trả quyết liệt.
- Lúc đầu, chị hạ mình van xin để mong hai tên tay sai động lòng thương mà tha cho anh Dậu. Đây là thái độ nhịn nhục của kẻ dưới, kẻ yếu.
- Trước sự đểu giả và tàn bạo của tên cai lệ, chị liều mạng chống cự lại. Không thèm van xin nữa, chị cảnh cáo tên cai lệ: Chồng tôi đau ốm, ông không được phép hành hạ. Cách xưng hộ cho thấy chị đã nâng vị thế của mình lên ngang hàng với hắn.
- Chị Dậu chửi mắng, thách thức tên cai lệ: Mày trói chồng bà đi, bà cho mày xem! Tư thế của chị Dậu là tư thế của kẻ trên. Sự căm giận, khinh bỉ đã lên tới tột độ, chị Dậu đã đánh lại lũ tay sai và đã thắng.
- Hành động của chị Dậu xuất phát từ quy luật: Con giun xéo lắm cũng quằn. Mặc dầu tự phát, song hành động của chị cho thấy sức mạnh phản kháng tiềm tàng của người nông dân. Sức mạnh ấy bắt nguồn từ ý thức nhân phẩm, từ tình yêu thương.
