Vũ Bằng là một cây bút giàu cảm xúc, luôn viết bằng cả trái tim khi nhớ về Hà Nội – nơi chôn nhau cắt rốn của ông. Trong đoạn trích thuộc chương 12 của tác phẩm “Thương nhớ mười hai”, ông không chỉ gợi lại không khí những ngày giáp Tết mà còn thể hiện tình yêu quê hương sâu nặng, nỗi nhớ gia đình và truyền thống đẹp đẽ của dân tộc mỗi khi Tết đến, xuân về.
Đọc đoạn văn, ta như lạc vào một khung cảnh tháng Chạp thật sống động và có hồn. Tác giả miêu tả tất cả những gì thuộc về thiên nhiên, con người, không khí Tết với một tình yêu nồng nàn, đầy chất thơ: từ ngọn cỏ, nhành hoa, cánh bướm, giàn thiên lý cho đến cô gái mặc áo hoa chanh, áo nhung xanh trong vườn quýt đỏ. Mỗi chi tiết như đều được nhìn bằng “con mắt tấm lòng”, đầy yêu thương và trân trọng. Đặc biệt, cách dùng từ ngữ của Vũ Bằng rất độc đáo, vừa tinh tế lại vừa giàu hình ảnh – khiến người đọc không chỉ hình dung được không gian mà còn cảm nhận được mùi vị, màu sắc và cả hơi thở của Tết quê nhà.
Bên cạnh cảnh vật, hình ảnh người vợ cũng hiện lên rất cảm động. Đó là người phụ nữ chu toàn, đảm đang, dậy từ sáng sớm để sắp quà biếu Tết. Vũ Bằng không viết dài về vợ, nhưng từng chi tiết nhỏ đều chứa chan tình cảm: “khoác áo lạnh”, “ngồi giữa sập”, “sắp xếp các món đồ”… – tất cả gợi nên một gia đình ấm cúng, đầy yêu thương và gìn giữ nét truyền thống “biếu Tết” đầy nghĩa tình. Qua đó, người đọc càng thêm thấm thía cái tình, cái nghĩa vợ chồng, sự tử tế trong mối quan hệ giữa con người với nhau khi xuân về.
Điều đặc biệt hơn cả là trong một thế giới hiện đại, dù đầy đủ mọi thứ vật chất – “vải lụa Thái, đồ ăn Nhật, trái ngon gái đẹp” – nhưng tác giả vẫn đau đáu một nỗi nhớ quê. Những kỷ niệm xưa, những món đồ truyền thống, những thói quen tưởng chừng rất nhỏ bé của những ngày cuối năm lại trở nên thiêng liêng không gì thay thế được. Đó chính là tâm hồn của một người Việt xa xứ: càng sống trong xa hoa, hiện đại, lại càng khắc khoải với quá khứ, với những ngày Tết đậm đà hồn quê.
Qua đoạn văn, Vũ Bằng đã thể hiện một lối viết rất riêng – nhẹ nhàng, sâu sắc, vừa như kể chuyện, vừa như thổ lộ tâm tình. Không khí Tết trong văn ông không rực rỡ phô trương, mà ấm áp, thân quen và gần gũi như trong một bức tranh gia đình ngày cuối năm. Chính điều ấy khiến người đọc hôm nay, dù ở thời hiện đại, cũng không khỏi bồi hồi, xúc động khi đọc lại những dòng hoài niệm này.
Tóm lại, đoạn trích là một lát cắt đẹp về mùa Tết xưa, đồng thời cũng là tâm hồn của một người con đất Việt tha thiết với quê hương, với cội nguồn. Vũ Bằng không chỉ viết về Tết, ông đang viết về những gì đẹp nhất, thân thương nhất trong trái tim mỗi con người.
Xin lỗi vì gửi muộn...