Những sĩ phu tiêu biểu trong phong trào cải cách ở nửa cuối thế kỉ XIX và những nội dung chính trong các đề nghị cải cách của họ:

- Trần Đình Túc và Nguyễn Huy Tế (1868): xin mở cửa biển Trà Lí (Nam Định)

- Đinh Văn Điền (1868): xin đẩy mạnh việc khai khẩn đất hoang và đất mỏ, phát triển buôn bán, chấn chỉnh quốc phòng

- Nguyễn Trường Tộ (1863 - 1871): đề nghị chấn chỉnh bộ máy quan lại, phát triển công - thương nghiệp và tài chính, chỉnh đốn võ bị, mở rộng ngoại giao, cải tổ giáo dục

- Nguyễn Lộ Trạch (1877 - 1882): đề nghị chấn hưng dân khí, khai thông dân trí, bảo vệ đất nước

Các quan lại, sĩ phu đưa ra những đề nghị cải cách vì:

- Đất nước đang trong tình trạng nguy khốn (triều đình bảo thủ, lạc hậu; Pháp mở rộng xâm lược; mâu thuẫn xã hội nặng nề. . .)

- Xuất phát từ lòng yêu nước.

- các sĩ phu là những người thông thái, đi nhiều, biết nhiều, đã được chứng kiến sự phồn thịnh của tư bản Âu - Mĩ và các thành tựu của nền văn hoá phương Tây.