Câu 1: Chỉ ra nhân vật trữ tình trong văn bản?
Nhân vật trữ tình trong văn bản là người vợ – một người phụ nữ đang sống trong nỗi cô đơn, nhung nhớ chồng khi chồng ra đi xa.
Câu 2: Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp nghệ thuật trong hai câu thơ sau:
"Chàng ruổi ngựa, dặm trường mây
Thiếp dạo hài, lối cũ rêu in."
Biện pháp nghệ thuật: Tương phản và ẩn dụ.
Tác dụng:
Tương phản giữa "chàng ruổi ngựa" – hình ảnh người chồng lên đường đi xa, phiêu bạt nơi dặm trường – với "thiếp dạo hài, lối cũ rêu in" – hình ảnh người vợ cô đơn, chờ đợi trong không gian cũ vắng bóng người.
Ẩn dụ "dặm trường mây" chỉ chốn xa xôi, trôi nổi; "lối cũ rêu in" gợi sự tĩnh lặng, mòn mỏi chờ mong.
→ Qua đó, diễn tả sâu sắc nỗi nhớ nhung, tình cảm thủy chung và nỗi buồn chia lìa của người vợ.
Câu 3: Khái quát nội dung của văn bản?
Đoạn thơ thể hiện tâm trạng buồn bã, cô đơn và nỗi nhớ thương da diết của người vợ khi phải sống xa chồng. Đồng thời, nó bày tỏ niềm xót xa cho tình duyên lỡ dở và mong muốn được đoàn tụ.
Câu 4: Qua văn bản, em hãy rút ra bài học ý nghĩa với bản thân? Lí giải.
Bài học: Hãy trân trọng tình cảm gia đình, tình nghĩa vợ chồng, biết giữ gìn và vun đắp tình yêu thương trong cuộc sống.
Lí giải: Vì tình yêu và sự thủy chung là nền tảng của hạnh phúc gia đình. Khi phải xa cách, sự nhớ thương và chờ đợi khiến con người càng thêm trân trọng người thân yêu của mình. Văn bản giúp ta hiểu rõ giá trị của tình cảm bền chặt, lòng thuỷ chung son sắt.
Câu 5: Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) phân tích cảm xúc của nhân vật trữ tình.
Trả lời:
Đoạn thơ đã khắc họa sâu sắc cảm xúc của người vợ – nhân vật trữ tình – đang sống trong nỗi cô đơn, nhớ thương chồng khi chàng đi xa. Trong không gian tĩnh lặng, ánh trăng, sương thu và cành ngô trở thành bạn đồng hành với nỗi buồn u uẩn. Cảnh vật như thấm đượm nỗi cô đơn của người phụ nữ lặng lẽ chờ chồng. Nỗi nhớ được thể hiện day dứt qua hình ảnh tương phản giữa "chàng ruổi ngựa, dặm trường mây" và "thiếp dạo hài, lối cũ rêu in". Người chồng phiêu bạt nơi xa, còn người vợ chỉ quanh quẩn ở nơi cũ, bước chân in rêu mòn mỏi. Cảm xúc của nhân vật trữ tình là sự xót xa cho thân phận người phụ nữ trong cảnh chia lìa, lỡ duyên. Đó không chỉ là nỗi buồn mà còn là sự thủy chung, nặng tình nặng nghĩa. Qua đó, người đọc cảm nhận được vẻ đẹp tâm hồn của người phụ nữ xưa – luôn giữ vững niềm tin và lòng son sắc dù cuộc đời có đổi thay.