MB

* Trong cuộc đời, chúng ta có trải qua, vượt lên, chiến thắng nỗi đắng cay, bất hạnh hay những cámdỗ được hay không đều phải nhờ vào nghị lực.

* Nghị lực là sức mạnh nội lực trong tinh thần, ý chí mỗi con người. Nó là thứ năng lượng đặc biệt quan trọng, cần thiết cho cuộc đời mỗi con người.

TB

* Giới thiệu vài nét về nhân vật Giôn ~ xi trong tryện ngắn Chiếc lá cuối cùng

+ Trong truyện ngắn này,nhà văn O hen ri đã xây dựng nhân vật Giôn xi, một họa sĩ nghèo khổ, bị mắc bệnh nặng. Sự sống của cô gái trẻ này mong manh như một chiếc lá thường xuân.

+ Được mọi người hết lòng giúp đỡ, song từ chính con người mình, cô nhận ra muốn chết là một cái tội nên từ tâm trạng tuyệt vọng trong cô đã bừng lên tình yêu cuộc sống, chiến thắng bệnh tật.

* Bình luận

+ Người có nghị lực là người không chịu lùi bước trước bất cứ thử thách hay cám dỗ nào. Luôn lạc quan, tin tưởng vào suy nghĩ, hành động của mình.

+ Đây là một tố chất giub con người ta vượt lên mọi khổ đau, bất hạnh, vươn tới ước mơ, chiếm lĩnh đỉnh cao cuộc sống.

+ Nghị lực không chỉ dựa vào nội lực cá nhân mà cần có sự động viên, khích lệ của người thân, cộng đồng, xã hội.

+ Trong xã hội có biết bao tấm gương nghèo , cuộc sống tuy bất hạnh song họ vẫn cố gắng vươn lên để sống có ý nghĩa, có ích cho đời. Song bên cạnh đó vẫn có những kẻ hèn nhác, bạc nhược, thấy khó khăn là chùn bước, buông xuôi hoặc rơi vào tuyệt vọng, tiêu cực, thối chí, thật đáng phê phán.

KB

* Tuổi trẻ cần ý thức được vai trò quan trọng của nghị lực sống. Nghị lực ấy cần được khổ luyện qua chính những khó khăn, trắc trở trên đường đời. Khi lâm vào hoàn cảnh nghiệt ngã, tù đày, Bác đã tự khuyên mình

Nghĩ mình trong bước gian truân

Tai ương rèn luyện tinh thần thêm hăng.

Và khuyên thanh niên

Không có việc gì khó

Chỉ sợ lòng không bền

Đào núi và lấp biển

Quyết chí ắt làm nên.

* Những câu thơ có từ trăng trong hai bài thơ Đồng chí Và Bài thơ về tiểu đội xe không kính

+ Đầu súng trăng treo.

+ Thuyền ta lái gió với buồm trăng.

+ Cái đuôi em quẫy trăng vàng chóe

+ Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao

* So sánh hình ảnh trăng trong hai bài thơ

+ Giống..Trăng trong cả hai bài thơ đều là hình ảnh thiên nhiên đẹp, huyền bí mà cũng rất gần gũi với con người.

+ Khác..

., Trăng trong bài thơ Đồng chí của Chính Hữu mang vẻ đẹp tâm hồn lãng mạn của người lính. Trăng trong đêm chờ giặc như người bạn chiến đấu, không chỉ tỏa sáng mà còn gợi cảm xúc thơ, làm dịu bớt những giây phút căng thẳng, gian khổ của người lính. Chờ giặc mà vẫn ngắm trăng, cuộc sống vẫn thật mơ mộng. Điều đó càng hối thúc họ chiến đấu để giành độc lập, tự do.

., Trăng trong bài thơ Đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận là hình ảnh kì vĩ của thiên nhiên được hòa quện trong cuộc sống của ngư dân trên biển. Cảm hứng lãng mạn đã làm cho con người gần gũi, chan hòa với trăng thật thơ mộng thể hiện tình yêu lao động, tình yêu thiên nhiên. Và đó là cảm xúc, tình yêu của nhà thơ với cuộc sống con người và thiên nhiên, đất nước.

* Sương đọng đầu ngọn cỏ..từ đọng là từ mang thanh trắc khiến khi đọc nhịp thơ trở nên nặng nề. Hơn nữa từ đọng lại không gợi hình, gợi cảm, thi tứ không đẹp, không ăn ý với câu sau, vì sương đọng không gợi sự long lanh được.

* Sương treo đầu ngọn cỏ..từ treo là thanh bằng, nhịp thơ nghe nhẹ nhàng, thanh toát, gợi ra trước mắt người đọc những giọt sương long lanh sắc màu nhưnhững viên ngọc treo trên đầu ngọn cỏ, được khúc xạ bởi ánh nắng mặt trời trong buổi sớm ban mai.

>> Do đó từ treo hay hơn từ đọng, nó vừa chính xác, phù hợp với văn cảnh, vừa gợi hình, gợi cảm xúc thẩm mĩ nơi người đọc.

* Giới thiệu vấn đề Lời ru

* Cảm nhận và phân tích ý thơ của Chế Lan Viên Trong lời ru của mẹ thấm hơi xuân. Cụm từ Ấm hơi xuân gợi tả lời ru dịu dàng, êm ái, thấm đẫm tình yêu thương của mẹ, khơi dậy sự sống, niềm hy vọng cho cuộc đời mỗi con người, đồng thời lời ru còn bộc lộ niềm hy vọng của mẹ và những mong muốn ở nơi con trong tương lai.

* Cảm nhận lời ru trong cuộc sống

Từ xa xưa, trong mỗi câu hát ru của bà, của mẹ, của chị bên cánh võng, bên cánh nôi khôngchỉ đưa đứa trẻ vào giấc ngủ mà còn kí thác vào những câu hát ầu ơ, ngọt ngào ấy biết bao nỗi niềm, tâm trạng, tình yêu thương, chở che..

+, Gió mùa thu mẹ ru con ngủ

Đêm năm canh chầy mẹ thức đủ năm canh.

+, Em tôi buồn ngủ buồn nghê

Buồn ăn cơm nếp, cháo kê, thịt gà.

+, Cái ngủ mày ngủ cho lâu

Mẹ mày đi cấy đồng sâu chưa về.

Lời ru có vai trò vô cùng quan trọng trong cuộc đời mỗi con người. Ngay từ khi còn nằm trong nôi, trong vòng tay mẹ, đứa trẻ đã dần hình thành ý thức từ chính những câu hát đó. Lời ru không chỉ có ý nghĩa ru con ngủ, bộc lộ tình yêu thương với đứa trẻ, gửi gắm nỗi niềm mà quan trọng hơn, lời ru là giọt sữa tinh thần có tác dụng bồi đắp, nuôi dưỡng tâm hồn đứa trẻ trong quá trình nhận thức cuộc sống, hướng đứa trẻ tới con đường tốt đẹp.

* Điểm chung về nội dung

+, Cả hai bộ fận đều lấy cuộc sống con người làm đối tượng fản ánh. Đều thể hiện tư tưởng, tình cảm đối với thiên nhiên, đất nước, con người, ước mơ, khát vọng,...

+, VD Diễn tả tình cảm của con người với con người

....Ca dao nói

Mình ơi có nhớ ta chăng

Ta về ta nhớ hàm răng mình cười.

...Tố Hữu viết trong bài thơ Việt Bắc

Mình về mình có nhớ ta

Mười lăm năm ấy thiết tha mặn nồng.

..................

Ta về mình có nhớ ta

Ta về ta nhớ những hoa cùng người.

* Điểm chung về hình thức

+, cả hai thể loại đều sử dụng nghệ thuật làm fương tiện giao tiế và hình tượng nghệ thuật làm fương thức fản ánh có giá trị thẩm mĩ to lớn, tạo nên bản sắc riêng cho nền văn học dân tộc.

+, Các tác fẩm văn học viết được các tác giả thể hiện đời sống khách quan bằng những hình tượng nghệ thuật đầy ấn tượng. Chẳng hạn như Nguyễn Du tả cảnh thiên nhiên bốn mùa, miêu tả chân dung hai chị em Thúy Kiều, hay cảnh chớm bước sang thu của Hữu Thỉnh, hình tượng người lính trong Đồng chí của Chính Hữu, Bài thơ về tiểu đội xe không kính ,... Tất cả hình tượng nghệ thuật ấy đều được lấy từ cuộc sống, được xây dựng nên bằng ngôn từ, tác động sâu sắc vào hồn trí người đọc.

+, Điểm chung về giá trị văn học

Cả hai thể loại tạo nên nền văn học dân tộc đa dạng, có giá trị lớn về nhận thức, về giáo dục, về đạo lí, tình cảm, tinh thần,...cho con người đem lại những giá trị thẩm mĩ, làm cho cuộc sống tốt đẹp hơn.

MB

* Fạm Tiến Duật ~ nhà thơ mặc áo lính, ông là một gương mặt tiêu biểu của thế hệ các nhà thơ trẻ thời kháng chiến chống Mĩ. Thơ ông chủ yếu viết về đề tài hình tượng người lính và cô thanh niên trên chiến tuyến Trường Sơn.

* Bài thơ về tiểu đội xe không kính sáng tác năm 1969, nổi bật lên là hình tượng người lính lái xe hiên ngang, bất khuất, lạc quan, yêu đời, yêu Tổ quốc, quyết chiến giải fóng miền nam, thống nhất đất nước.

TB

* vẻ đẹ người lính lái xe Trường Sơn gắn với hình tượng những chiếc xe vận tải độc đáo. Những chiếc xe vốn chỉ là những vật vô tri, vô giác nếu không có sự tác động của con người. chính con người đã truyền cho nó một hồn sống khiến nó trở nên sinh động, chân thực hơn.

* Ấn tượng đầu tiên với người đọc là tư thế hiên ngang, tự tin và cũng đầy chất lãng mạn của người lính

Ung dung buồng lái ta ngồi

Nhìn đất, nhìn trời, nhìn thẳng

Nhìn thấy gió vào xoa mắt đắng

Thấy con đường chạy thẳng vào tim

Thấy sao trời và đột ngột cánh chim

Như sa, như ùa vào buồng lái.

Hàng loạt các điệ từ nhìn thấy diễn tả cảm giác cụ thể khi ngồi trên chiếc xe không có kính. Nhưng tư thế của họ rất ung dung nhìn đất, nhìn trời, nhìn thẳng, nhìn thấy con đường chạy thẳng vào tim mặc cho mọi thứ có thể quăng quật vào buồng lái gây nguy hiểm như mưa, gió, bụi,...tất cả đều được bình thường hóa và được cảm nhận bằng một tâm hồn trẻ trung, lãng mạn. Nếu như họ không fải là những chàng trai lạc quan, yêu đời, coi thường hiểm nguy thì sao có được cái chất lãng mạn để biến cái hiện thực tàn khốc thành cái thi vị được như thế !

* Vẻ đẹ của người lính lái xe còn được bộc lộ qua điều kiện khó khăn, thiếu thốn trên tuyến đườn vận tải

Không có kính ừ thì có bụi

..................................................

Nhìn nhau mặt lấm cười ha ha.

Không có kính ừ thì ướt áo

...........................................

Mưa ngừng, gió lùa mau khô thôi.

Những câu thơ giản dị như lời nói hằng ngày của người lính..Không có...ừ thì...điệ khúc ấy tạo nên giọng điệu ngang tàng. Bụi fun tóc trắng, mặt lấm, mưa xối như ngoài trời,kệ! Bình thản, chưa cần rửa, chưa cần thay, cười ha ha,... Sự bình thản ấy đạt tới mức vô tư, coi thường mọi sự khó khăn, vất vả, hiểm nguy. Hình ảnh người lính lái xe vừa mang nét giản dị, vừa có nét kiêu hùng, lãng mạn.

* Niềm vui gia đình của người lính chính là tình đồng đội

Những chiếc xe từ trong bom rơi

.........................................................

Bắt tay nhau qua cửa kính vỡ rồi.

Bế Hoàng Cầm ta dựng giữa trời

....................................................

Lại đi, lại đi, trời xanh thêm.

Sự khốc liệt của chiến tranh đã tạo nên những tiểu đội xe không kính, đã gắn bó những con người lại với nhau như anh em, bè bạn cùng chung nhiệm vụ. Những cái bắt tay qua cửa kính vỡ rôi thật hồn nhiên, vui tươi như một sự hưởng thụ tạo nên nét tinh nghịch, hóm hỉnh của người lính.

Niềm vui bạn bè như niềm vui gia đình, cái định ngĩa gia đình ấy rất tếu táo mà tình cảm lại chân thành, sâu sắc.. Chung bát đũa nghĩa là gia đình đấy. Các anh gắn bó với nhau trong chiến đấu trong đời thường, trong bữa ăn, giác ngủ vội vàng để rồi ..lại đi, lại đi, trời xanh thêm.

* Điều làm nên sức mạnh để người lính vượt lên mọi khó khăn, nguy hiểm chính là tình yêu đát nước, là lòng nhiệt tình cách mạng của tuổi tre, quyết tâm chiến đấu vì miền Nam ruột thịt

Xe vẫn chạy vì miền nam fía trước

Chỉ cần trong xe có một trái tim.

kết thúc bài thơ giọng điễu vẫn mộc mạc, vậy mà nhạc điệu, hình ảnh, ngôn ngữ lại rất thơ. Cảm hứng vừa thực, vừa bay bổngđể hoàn thiện chân dung người lính lái xe. bốn câu thơ dựng lại những hình ảnh thú vị giữa người và xe, giữa vật chất và tinh thần, giữa cái không\và cái có...làm nổi bật cái gai góc, khốc liệt của chiến tranh và chất anh hùng, bất khuất của con người. Nhưng đến hai câu thơ sau, âm điệu lại nhẹ nhàng, ý thơ bay bổng. Chiến tranh dù có gian nan, vất vả đến đâu thì chiếc xe không kính ấy vẫn lao băng băng về miền Nam thân yêu, với khát vọng Non sông nối liền một dải.

KB

* Đây là một tiếng nói chân thành, đọc đáo của người lính lái xe. Nó như một tuyên ngôn về lẽ sống của thế hệ trẻ Việt Nam thời đánh Mĩ..gian khổ, khó khăn, hy sinh, nhưng bất khuất, kiên cường, lãng mạn.

* Nét điển hình của thanh niên Việt một thời xẻ dọc Trường sơn đi cứu nước.

* Hình ảnh thơ chân thực, khỏe khoắn , sống động, đầy ấn tượng qua tiếng thơ của một thi sĩ, một chiến sĩ.