Tuần 13

I. Tiểu phẩm "Ứng xử văn hoá nơi công cộng": Học qua trải nghiệm

1. Mục tiêu: Hoạt động này giúp chúng ta học hỏi thông qua việc quan sát và đồng cảm. Một vở kịch ngắn (tiểu phẩm) giống như một tình huống thực tế được tái hiện, giúp chúng ta dễ dàng nhận ra đâu là hành vi đúng, đâu là hành vi chưa đẹp và hiểu được cảm xúc của những người trong cuộc.

2. Hoạt động:

- Các nhóm sẽ trình diễn tiểu phẩm về một tình huống ứng xử nơi công cộng.

- Ví dụ như trong sách: Tình huống một bạn học sinh bị ngã và được các bạn khác đỡ dậy.

- Sau khi xem, chúng ta sẽ cùng nhau thảo luận: Hành động giúp đỡ bạn của các nhân vật trong kịch đã thể hiện điều gì? Nếu là em trong tình huống đó, em sẽ cảm thấy thế nào? Bài học chúng ta rút ra là gì?

II. Xây dựng "Văn hoá ứng xử" của chúng ta

Bây giờ, chúng ta sẽ cùng nhau đi sâu hơn vào việc làm thế nào để xây dựng nên những hành vi văn hoá đó.

1. Nhiệm vụ 1: Chia sẻ hành vi văn hoá nơi công cộng

a. Mục tiêu: Mục tiêu của nhiệm vụ này là kết nối bài học với chính những trải nghiệm của các em, đồng thời giúp các em nhận ra rằng làm một việc tốt sẽ mang lại cảm xúc tích cực. Cảm giác vui vẻ, tự hào khi làm được điều đúng đắn chính là động lực lớn nhất để chúng ta tiếp tục thực hiện những hành vi văn hoá.

b. Hướng dẫn chia sẻ:

- Mỗi em hãy nhớ lại và kể về một hành động văn hoá mà mình đã làm.

+ Ví dụ: "Em đã nhường ghế trên xe buýt cho một bà cụ", "Em đã xếp hàng ngay ngắn khi mua vé vào công viên".

- Phần quan trọng nhất: Hãy chia sẻ cảm xúc của em lúc đó.

+ Ví dụ: "Khi bà cụ cảm ơn và mỉm cười với em, em cảm thấy trong lòng rất vui và ấm áp. Em nhận ra chỉ một hành động nhỏ của mình cũng có thể mang lại niềm vui cho người khác."

2. Nhiệm vụ 2: Xây dựng Quy tắc ứng xử nơi công cộng

a. Mục tiêu: Hoạt động này giúp các em hiểu rằng "Quy tắc ứng xử" giống như một "bản hợp đồng xã hội" mà tất cả chúng ta cùng nhau cam kết thực hiện để môi trường công cộng trở nên an toàn, thoải mái và văn minh cho tất cả mọi người.

b. Hướng dẫn xây dựng quy tắc:

- Bước 1: Liệt kê các địa điểm công cộng:

+ Trong nhóm, các em hãy cùng nhau liệt kê tất cả những nơi công cộng mà mình thường đến (ví dụ: công viên, thư viện, rạp chiếu phim, siêu thị, bệnh viện...).

- Bước 2: Xác định việc "Nên làm" và "Không nên làm":

+ Với mỗi địa điểm, hãy thảo luận và điền vào bảng:

+ Ví dụ (Tại Rạp chiếu phim):

   - Nên làm: Giữ im lặng, tắt chuông điện thoại, bỏ rác đúng nơi quy định sau khi xem xong.

   - Không nên làm: Nói chuyện riêng, gác chân lên ghế phía trước, sử dụng điện thoại gây ảnh hưởng người khác.

- Khi xác định việc "nên" và "không nên", chúng ta đang thực hành sự thấu cảm - đặt mình vào vị trí của người khác để suy nghĩ. "Tại sao không nên nói chuyện trong rạp phim? Vì sẽ làm người khác mất tập trung và không thưởng thức được bộ phim."

3. Hoạt động: Thực hành ứng xử văn hoá qua đóng vai

a. Mục tiêu: "Trăm hay không bằng tay quen". Hoạt động đóng vai giúp chúng ta thực hành và biến những quy tắc trên giấy thành thói quen trong đời thực. Khi đã thực hành nhiều lần, các em sẽ có phản xạ ứng xử văn hoá một cách tự nhiên.

b. Hướng dẫn thực hành:

- Các nhóm sẽ bốc thăm và đóng vai các tình huống sau:

+ Tình huống 1 (Trong thư viện): Một nhóm bạn đang đọc sách, một bạn khác đi vào và nói chuyện hơi lớn tiếng. Các em sẽ ứng xử thế nào?

+ Tình huống 2 (Trên xe buýt): Xe đã khá đông, có một người lớn tuổi bước lên. Các em sẽ làm gì?

+ Tình huống 3 (Trong sân chơi chung): Một nhóm đang đá bóng, một vài em nhỏ muốn đi ngang qua. Các em sẽ làm gì để đảm bảo an toàn cho các em nhỏ?

- Sau mỗi phần đóng vai, cả lớp sẽ cùng nhau chia sẻ bài học rút ra và thảo luận xem cách ứng xử đó đã phù hợp chưa.