Bài 9: Base
Nội dung lý thuyết
I. Khái niệm base
Base là những hợp chất trong phân tử có nguyên tử kim loại liên kết với nhóm hydroxide. Khi tan trong nước, base tạo ra ion OH-.
Ví dụ:
NaOH | → | Na+ | + | OH- |
Sodium hydroxide |
| Ion sodium |
| Ion hydroxide |
Ca(OH)2 | → | Ca2+ | + | 2OH- |
Calcium hydroxide |
| Ion calcium |
| Ion hydroxide |
Gọi tên hydroxide: Tên kim loại (hoá trị nếu có từ 2 hoá trị trở lên) + hydroxide
Ví dụ:
KOH - Potassium hydroxide
Mg(OH)2 - Magnesium hydroxide
Cu(OH)2 - Copper (II) hydroxide
Fe(OH)3 - Iron (III) hydroxide
II. Phân loại base
- Base được phân thành hai loại chính: base tan và base không tan trong nước.
- Base tan trong nước còn được gọi là kiềm. Ví dụ: NaOH, KOH, Ba(OH)2 …
III. Tính chất hoá học
1. Làm đổi màu chất chỉ thị
Dung dịch base làm quỳ tím chuyển sang màu xanh, phenolphthalein không màu chuyển sang màu hồng.
- Quỳ tím và phenolphthalein được dùng làm chất chỉ thị màu để nhận biết dung dịch base.
2. Tác dụng với acid
Base tác dụng với dung dịch acid tạo ra muối và nước.
Ví dụ:
Sodium hydroxide tác dụng với hydrochloric acid tạo ra sodium chloride và nước theo phương trình hoá học:
NaOH + HCl → NaCl + H2O.
Magnesium hydroxide tác dụng với hydrochloric acid tạo ra magnesium chloride và nước theo phương trình hoá học:
Mg(OH)2 + 2HCl → MgCl2 + 2H2O.
- Sodium hydroxide (NaOH) được sử dụng phổ biến nhất trong phòng thí nghiệm và trong công nghiệp (sản xuất giấy, nhôm, chất tẩy rửa, các muối sodium,...)
- Sodium hydroxide hút ẩm mạnh, khi tiếp xúc với không khí sẽ phản ứng với carbon dioxide tạo thành sodium carbonate. Cần chú ý khi bảo quản.
- Sodium hydroxide có thể ăn mòn da, làm rụng tóc, gây hại nghiêm trọng cho mắt và hệ hô hấp.