Bài 8. Sự lớn lên và phân chia của tế bào

BÀI 8: SỰ LỚN LÊN VÀ PHÂN CHIA CỦA TẾ BÀO

Thực vật được cấu tạo bởi các tế bào, cũng giống như ngôi nhà được xây bởi các viên gạch. Nhưng các ngôi nhà không thể tự lớn lên được mà thực vật lại lớn lên được.

Cơ thể thực vật lớn lên được là do sự tăng số lượng tế bào qua quá trình phân chia và tăng kích thước của từng tế bào do sự lớn lên cảu tế bào.

       I. Lý thuyết

       1.      Sự lớn lên của tế bào

-  Nhận xét:

+ Ta thấy tế bào có sự thay đổi về chiều dài, kích thước vách tế bào, không bào.

+ Tế bào mới hình thành có kích thước bé – tế bào trưởng thành có kích thước lớn hơn.

\(\rightarrow\) Sự lớn lên của tế bào: từ các tế bào con mới hình thành có sự lớn lên về kích thước, chiều dài tạo thành tế bào trưởng thành.

- Tế bào lớn lên được là nhờ vào quá trình trao đổi chất giúp chúng lớn lên tạo thành tế bào trưởng thành.

2. Sự phân chia tế bào

Tế bào sinh ra rồi lớn lên đến một kích thước nhất định sẽ phân chia thành 2 tế bào con, đó là sự phân bào (phân chia tế bào).

- Quá trình phân chia tế bào:

+ Bước 1: từ 1 nhân hình thành 2 nhân tách nhau ra.

+ Bước 2: tế bào chất phân chia, xuất hiện 1 vách ngăn

+ Bước 3: vách ngăn hoàn thiện: 1 tế bào \(\rightarrow\) 2 tế bào

-   Kết quả: từ 1 tế bào ban đầu sau quá trình phân chia tạo thành 2 tế bào con.

+ 2 tế bào con lớn lên cho đến kích thước nhất định lại tiếp tục phân

Số tế bào

Số lần phân chia

Số tế bào tạo thành

1

1

2 = 21

1

2

4 = 22

1

3

8 = 23

1

:

:     :

1

n

2n

 

-  Tế bào ở các mô phân sinh có khả năng phân chia tạo ra tế bào mới \(\rightarrow\)​  cơ thể thực vật lớn lên.

3.  Mối quan hệ giữa sự lớn lên và sự phân chia tế bào 

- Sự lớn lên và sự phân chia của tế bào có mối quan hệ mật thiết, gắn bó và tác động qua lại lẫn nhau.

+ Sự lớn lên của tế bào tạo thành các tế bào trưởng thành làm nguyên liệu cho quá trình phần chia tế bào.

+ Sự phân chia tế bào tạo thành các tế bào con (nguyên liệu cho sự lớn lên) qua quá trình trao đổi chất tạo thành các tế bào trường thành.

II.  HƯỚNG DẪN TRẢ LỜI CÂU HỎI SGK

 Câu 1: Tế bào ở những bộ phận nào của cây có khả năng phân chia ? Quá trình phân bào diễn ra như thế nào ?

Hướng dẫn trả lời:

Tế bào ở mô ở mô phân sinh có khả năng phân chia.

Quá trình phân chia tế bào diễn ra: 

+ Bước 1: từ 1 nhân hình thành 2 nhân tách nhau ra.

+ Bước 2: tế bào chất phân chia, xuất hiện 1 vách ngăn

+ Bước 3: vách ngăn hoàn thiện: 1 tế bào \(\rightarrow\) 2 tế bào

-   Kết quả: từ 1 tế bào ban đầu sau quá trình phân chia tạo thành 2 tế bào con.

Câu 2: Sự lớn lên và sự phân chia của tế bào có ý nghĩa gì đối với thực vật ?

Hướng dẫn trả lời:

Ý nghĩa của sự lớn lên và phân chia tế bào đối với thực vật là: giúp tế bào tăng kích thước về chiều dài, phân chia tạo ra nhiều tế bào mới \(\rightarrow\)thực vật sinh trưởng và phát triển về chiều dài và đường kính (bề ngang giúp cây to ra).

III. Câu hỏi ôn tập

Câu 1: Một tế bào ở mô phân sinh phân chia liên tiếp tạo ra 64 tế bào con. Số lần phân chia mà tế bào đã trải qua?

Câu 2: Một tế bào trưởng thành tiến hành phân chia liên tiếp 5 lần. Tính số tế bào con tạo ra?

Hỏi đáp, trao đổi bài Gửi câu hỏi cho chủ đề này
Luyện trắc nghiệm Trao đổi bài

Tài trợ


Tính năng này đang được xây dựng...