Bài 36. Tiêu chuẩn ăn uống. Nguyên tắc lập khẩu phần

TIÊU CHUẨN ĂN UỐNG - NGUYÊN TẮC LẬP KHẨU PHẦN

I - Nhu cầu dinh dưỡng của cơ thể
Nhu cầu năng lượng ở mỗi người không giống nhau, vì vậy nhu cầu cung cấp chất dinh dưỡng bằng con đường ăn uống cũng khác nhau.
Việc cung cấp chất dinh dưỡng cho cơ thể cần đảm bảo cân đối thành phần các chất: prôtêin, lipit, gluxit. Nhu cầu prôtêin (đặc biệt là prôtêin động vật) ở trẻ em cao hơn người lớn.
Ăn uống không đầy đủ sẽ dẫn tới tình trạng suy dinh dưỡng.
Việt Nam đang cố gắng phấn đấu giảm tỉ lệ suy dinh dưỡng ở trẻ em (bảng 36-1).
Bảng 36-1. Tỉ lệ % trẻ em Việt Nam (dưới 5 tuổi) bị suy dinh dưỡng qua các năm.
(Theo tài liệu của Vụ Bảo vệ bà mẹ và trẻ em - Bộ Y tế, 2001)

Một số trẻ em ăn uống quá nhiều loại thực phẩm giàu năng lượng để hấp thụ (sôcôla, mỡ động vật...) mà lại ít vận động đã dẫn tới bệnh béo phì.

II. Giá trị dinh dưỡng của thức ăn
Giá trị dinh dưỡng của thức ăn biểu hiện ở thành phần các chất hữu cơ (prôtêin, lipit, gluxit), muối khoáng, vitamin và năng lượng tính bằng calo chứa trong nó.

1 gam protein được ôxi hóa hoàn toàn giải phóng 4,1 kcal.

1 gam lipit được ôxi hóa hoàn toàn giải phóng 9,3 kcal.

1 gam gluxit được ôxi hóa hoàn toàn giải phóng 4,3 kcal.

III. Khẩu phần và nguyên tắc lập khẩu phần

Khẩu phần là lượng thức ăn cung cấp cho cơ thể trong một ngày.

* HƯỚNG DẪN TRẢ LỜI CÂU HỎI :

Câu 1: Thế nào là bữa ăn hợp lí, có chất lượng ? Cần làm gì để nâng cao chất lượng bữa ăn trong gia đình ? 

Trả lời:

Để nâng cao chất lượng bữa ăn cần :
- Xây dựng kinh tế gia đình phát triển để đáp ứng nhu cầu ăn uống của gia đình.
- Làm cho bữa ăn hấp dẫn. ăn ngon miệng bằng cách :
  + Chế biến hợp khẩu vị.
  + Bàn ăn và bát đũa sạch.
  + Bày món ăn đẹp, hấp dẫn.
  + Tinh thần sảng khoái, vui vẻ.

2. Vì sao nhu cầu dinh dưỡng khác nhau tuỳ người ? Cho một vài ví dụ cụ thể ?

Trả lời :

Nhu cầu dinh dưỡng của mỗi người khác nhau vì nó phụ thuộc vào giới tính, lứa tuổi, dạng hoạt động, trạng thái cơ thể

Ví dụ : 

- Người công nhân bốc vác có nhu cầu năng lượng cao hơn người thư kí làm việc ở văn phòng

- Người học sinh trong thời kì luyện thi có nhu cầu năng lượng cao hơn người học sinh đang học ở giai đoạn bình thường

3. Giải thích câu : " Của không ngon nhà nhiều con cũng hết" ?

Trả lời :

Gia đình đông con thường có kinh tế không dư nên có khó khăn trong đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng của các thành viên trong gia đình, các con luôn có nhu cầu bổ sung thức ăn.

Mặt khác, sự quây quần sum họp của gia đình đông người cũng góp phần kích thích hoạt động lấy thức ăn của các thành viên.

4. Khẩu phần ăn là gì ? Nêu các nguyên tắc lập khẩu phần và cho biết lợi ích của công việc cung cấp khẩu phần hợp lí ?

Trả lời :

* Khẩu phần ăn và nguyên tắc lập khẩu phần :

- Khẩu phần : Khẩu phần là lượng thức ăn cung cấp cho cơ thể trong một ngày

- Nguyên tắc lập khẩu phần :

  + Đảm bảo đủ lượng thức ăn phù hợp nhu cầu của từng đối tượng

  + Đảm bảo cân đối thành phần các chất hữu cơ, cung cấp đủ muối khoáng và vitamin

* Lợi ích của việc cung cấp khẩu phần hợp lí :

Cơ thể nếu được cung cấp khẩu phần hợp lí sẽ có những lợi ích như :

- Do có đủ các chất hữu cơ, muối khoáng và vitamin, cơ thể có điều kiện sinh trưởng, phát triển và hoạt động bình thường 

- Nguồn năng lượng cung cấp cho tế bào và cơ thể đầy đủ; cơ thể làm việc, lao động và học tập có hiệu quả, lâu mệt mỏi

- Giúp cơ thể tránh được các bệnh như suy dinh dưỡng, suy nhược hoặc các bệnh tật khác do việc ăn uống không hợp lí và thiếu vệ sinh

5. Lập khẩu phần ăn của một học sinh nam lớp 8 trong một ngày (thể hiện qua cả 3 bữa ăn chính) ?

Trả lời :

Một học sinh nam lớp 8 một ngày cần khoảng 2500Kcal

Khẩu phần ăn trong một ngày là :

Sáng :

Mì sợi : 100g = 349Kcal

Thịt ba chỉ : 50g = 130Kcal

1 cốc sữa : 20g = 66,6Kcal

Trưa :

Gạo tẻ : 200g = 688Kcal

Đậu phụ : 150g = 142 Kcal

Rau : 200g = 39Kcal

Gan lợn : 100g = 116 Kcal

Cà chua : 10g = 38Kcal

Đu đủ : 300g = 93 Kcal

Tối :

Gạo tẻ : 150g = 516Kcal

Thịt cá chép : 200g = 115,3Kcal

Dưa cải muối : 100g = 9,5Kcal

Rau cải bắp : 3g =8,7Kcal

Chuối tiêu : 60g = 194Kcal

Tổng 2 505 Kcal

Hỏi đáp

Hỏi đáp, trao đổi bài Gửi câu hỏi cho chủ đề này
Luyện trắc nghiệm Trao đổi bài

Tài trợ


Tính năng này đang được xây dựng...