Bài 29. AXIT CACBONIC VÀ MUỐI CACBONAT

I. AXIT CACBONIC (H2CO3)

1) Trạng thái tự nhiên và tính chất vật lí

Nước tự nhiên và nước mưa có hòa tan khí cacbonic (CO2): 1 lít nước hòa tan được 90 ml khí CO2, một phần khí CO2 tác dụng với H2O tạo thành H2CO3, phần lớn vẫn tồn tại ở dạng khí cacbonic trong khí quyển. Khi đun nóng, CO2 bay ra khỏi dung dịch.

2) Tính chất hóa học

H2CO3 là một axit yếu. Dung dịch H2CO3 làm quỳ tím chuyển thành màu đỏ nhạt.

H2CO3 là một axit không bền, khi nó được tạo ra trong các phản ứng hóa học thì nhanh chóng bị phân hủy thành CO2 và H2O.

VD: Na2CO3 + 2HCl ---> 2NaCl + H2CO3 ---> 2NaCl + H2O + CO2.

II. MUỐI CACBONAT

1) Phân loại

Có 2 loại muối: muối cacbonat trung hòa và muối cacbonat axit.

- Muối cacbonat trung hòa được gọi là muối cacbonat: VD: natri cacbonat: Na2CO3, magie cacbonat: MgCO3, canxi cacbonat: CaCO3.

- Muối cacbonat axit được gọi là muối hidrocacbonat: VD: natri hidrocacbonat (NaHCO3), canxi hidrocacbonat Ca(HCO3)2, ...

2) Tính chất

a) Tính tan

- Đa số muối cacbonat không tan trong nước, trừ một số muối cacbonat của kim loại kiềm như K2CO3, Na2CO3, ...

- Hầu hết các muối hidrocacbonat tan trong nước như NaHCO3, Ca(HCO3)2, ...

b) Tính chất hóa học

- Tác dụng với axit: NaHCO3 + HCl ---> NaCl + H2O + CO2; Na2CO3 + 2HCl ---> 2NaCl + H2O + CO2;

KL: Muối cacbonat tác dụng với dung dịch axit mạnh hơn tạo tạo thành muối mới và giải phóng khí CO2.

- Tác dụng với dung dịch bazo: K2CO3 + Ca(OH)2 ---> CaCO3 + 2KOH.

KL: Một số muối cacbonat phản ứng với dung dịch bazo tạo thành muối cacbonat không tan và bazo mới.

Muối hidrocacbonat tác dụng với dung dịch bazo tạo thành muối trung hòa và nước: NaHCO3 + NaOH ---> Na2CO3 + H2O

- Tác dụng với dung dịch muối: Dung dịch muối cacbonat có thể tác dụng với một số dung dịch muối khác để tạo thành 2 muối mới.

VD: Na2CO3 + CaCl2 ---> 2NaCl + CaCO3 (kết tủa).

- Muối cacbonat bị nhiệt phân hủy: CaCO3 ---> CaO + CO2; 2NaHCO3 ---> Na2CO3 + H2O + CO2

3) Ứng dụng

CaCO3 là thành phần chính của đá vôi, được dùng làm nguyên liệu sản xuất vôi, xi măng; Na2CO3 được dùng để nấu xà phòng, thủy tinh; NaHCO3 được dùng làm dược phẩm, hóa chất trong bình cứu hỏa.

III. CHU TRÌNH CACBON TRONG TỰ NHIÊN

Chu trình của cacbon trong tự nhiên

 

Hỏi đáp

Hỏi đáp, trao đổi bài Gửi câu hỏi cho chủ đề này
Luyện trắc nghiệm Trao đổi bài

Tài trợ


Tính năng này đang được xây dựng...